| Με κύρια εκφραστικά μέσα το λόγο, το τραγούδι και τις φιγούρες όπως προβάλλονται πάνω στο "μπερντέ", το Θέατρο Σκιών αντικατοπτρίζει τη λαΐκή ψυχή και συμπυκνώνει βιώματα από την πολιτική και κοινωνική ζωή της Ελλάδας. Αντλώντας στοιχεία από τον Όμηρο, τον Αριστοφάνη το Μένανδρο, την αρχαία Ελληνική τραγωδία αλλά και τη λαΐκή μας παράδοση, προσφέρει τα τελευταία 150 χρόνια ψυχαγωγία, αισθητική παιδεία αλλά και κοινωνικό προβληματισμό τόσο στα παιδιά όσο και στους ενήλικες θεατές. Όπως επισημαίνει ο Φ. Πολίτης, η τέχνη του θεάτρου σκιών είναι τέχνη παραδοσιακή, αφού το ρεπερτόριο κάθε καραγκιοζοπαίχτη μεταδίδεται από γενιά σε γενιά και από τεχνίτη σε τεχνίτη προφορικά. Κάθε καραγκιοζοπαίχτης είναι ο φορέας μιας μακρόχρονης παράδοσης, την οποία ο ίδιος αναδημιουργεί, συγχρόνως, με τρόπο προφορικό. Ο καραγκιόζης δε γράφεται, "λέγεται". Είναι μια τέχνη χωρίς θεωρία. Ο Καραγκιοζοπαίχτης όπως παρατηρεί ο Γιάννης Κιουρτσάκης, αυτοσχεδιάζει πάνω στους παραδοσιακούς "καμβάδες", σκηνοθετεί με δημιουργικό τρόπο κάθε παράσταση, πλάθει κάθε τόσο νέα καλαμπούρια και κάποτε συνθέτει "δικά του"ς έργα. Επίση, ο ίδιος ερμηνεύει συχνά τα τραγούδια της παράστασης, που έχουν όπως και η μουσική, οργανική θέση και λειτουργία στον Καραγκιόζη. Όπως στην τραγωδία έτσι και στο θέατρο σκιών τα σκηνικά είναι λιτά. Το βάρος πεφτει στο λόγο κι όχι στη σκηνική απεικόνιση της πραγματικότητας. Όταν αναπτύσεται διάλογος ανάμεσα σε δυο φιγούρες, οι άλλες στέκονται ακίνητες και βουβές, μετατρεπόμενες σε σκηνικά σημεία της εικόνας. Ο "μπερντές" στην ουσία καταργεί τον τόπο και το χρόνο, δημιουργώντας μια δισδιάστατη απεικόνιση, χαρακτηριστικό στοιχείο της βυζαντινής αγιογραφίας. Στο τέλος μιας παράστασης Καραγκιόζη νιώθουμε όπως και στην αρχαία τραγωδία, την "τω τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν", καθώς επεμβαίνει πάντα η θεία δίκη στην εκπνοή κάθε έρργου, αποκαθιστώντας την ηθική τάξη. (Απόσπασμα - αναδημοσίευση από τον κατάλογο της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ηρακλείου "Τίτος Πετράκης - Ελληνικό Θέατρο Σκιών" σε επιμμέλεια Αταλάντης Καραβελάκη - Μιχελογιαννάκη) |
